24-09-2012

Ademhalingsziekte kalveren

Ademhalingsziekte oftewel longproblemen bij kalveren worden veroorzaakt door een complex van factoren die ook wel kalvergriep worden genoemd. Zowel externe factoren (stalklimaat) als micro-organismen (virussen en bacteriën) spelen hierbij een rol.


 

Definitie

Ademhalingsziekte oftewel longproblemen bij kalveren worden veroorzaakt door een complex van factoren die ook wel kalvergriep worden genoemd. Zowel externe factoren (stalklimaat) als micro-organismen (virussen en bacteriën) spelen hierbij een rol.

Oorzaak

Voor het aanslaan en de verspreiding van ademhalingsziekten zijn meerdere factoren van invloed:

  • stalklimaat (temperatuur, luchtvochtigheid, luchtsnelheid en ammoniak)
  • afweer van de kalveren (meegekregen bescherming met de biest, stress, niet-optimale voeding)
  • infectiedruk van virussen en bacteriën


De belangrijkste veroorzakers die, alleen of in combinatie, een rol kunnen spelen zijn:

Virussen:

  • Adeno virussen
  • Reo virussen
  • Toro virussen
  • Corona virussen
  • Para Influenza virussen (PI3)
  • Bovine Respiratory Syncytial virus (BRS) = zie ademhalingsziekte door pinkengriep
  • Infectieuze Bovine Rhinotracheitis (IBR) = zie ademhalingsziekte door IBR
  • Bovine Virale Diarrhea (BVD) = zie ademhalingsziekte door BVD


Virussen zijn in feite de primaire veroorzakers die de weg vrijmaken voor bacteriën.

Bacteriën:

  • Mannheimia haemolytica; (MHA) en Pasteurella Multocida (PMU) = zie ademhalingsziekte door pasteurellose
  • Actinomyces pyogenes
  • Haemophilus somnus
  • Salmonella dublin = zie diarree door Salmonella dublin


Mycoplasma:

  • Mycoplasma bovis
  • Mycoplasma mycoides
  • Mycoplasma bovirhinis
  • Mycoplasma dispar

Beschrijving

De veroorzakers van ademhalingsziekte bij kalveren kunnen zowel direct (van dier naar dier) als indirect (bv. via de lucht, handen en kleding) worden overgebracht.
De ziekte wordt meestal waargenomen als de door de biest verkregen afweer afneemt, op een leeftijd tussen de 4 en 8 weken. Een groot deel van de koppel kan in korte tijd worden aangetast.
De verschijnselen kunnen mild tot zeer ernstig zijn. De volgende verschijnselen kunnen worden waargenomen in de koppel:

  • verminderde eetlust en traag drinken
  • de koppel is stil en kalveren blijven te lang liggen


individuele dieren:

  • verminderde eetlust (kalf drinkt meestal wel maar laat ruwvoer als eerste staan)
  • koorts oplopend tot 40 – 41 C (zweten)
  • neusuitvloeiing
  • scheve kop
  • hangend oor
  • slijm uit bek en neusgaten
  • traanogen
  • versnelde ademhaling en hoest
  • in ernstige gevallen zwaar pompende ademhaling met "buikslag"
  • sterfte


Het ziekteverloop in de koppel duurt vaak meer dan een week. Hoest kan als klacht vaak langer aanhouden. Bij een aantal aangetaste kalveren kan blijvende longschade optreden. Deze vaak ernstig benauwde kalveren groeien niet meer doordat een blijvende beschadiging van het longweefsel is ontstaan.

Behandeling

Met name het aantal zieke kalveren en het tempo waarmee de aandoening door het bedrijf gaat, bepaalt de inzet van een koppelkuur met antibiotica om de besmetting met ziekteverwekkende bacteriën (meestal Pasteurella spp) en Mycoplasma te behandelen. Het aanpassen van het rantsoen en optimaliseren van het stalklimaat is van groot belang.

Om economische verliezen door uitval te beperken is extra toezicht noodzakelijk om snel individueel in te grijpen als dit nodig is. Dit betekent dat de kalveren meerdere keren per dag beoordeeld moeten worden. Men kan dan tevens het klimaat in de stal beoordelen en indien nodig bijsturen.

Individuele patiënten met ernstige luchtwegproblemen moeten voldoende lang behandeld worden. Om bijkomende verschijnselen te verlichten is het onmiddellijk toepassen van een pijnstiller / koortsremmer of in een latere fase bij chronische gevallen een eenmalige injectie met ontstekingsremmers sterk aan te raden.

Bij "vastzittende hoest" kunnen slijmoplossende middelen (broomhexine 2,5% gedurende 3 dagen in de melk, bisolvon injectie) verlichting geven.

Antibiotica die ingezet kunnen worden stemt u af met uw dierenarts. 

Voor een goed resultaat en voorkomen van resistentie is het belangrijk een spuitkuur af te maken; bij de meeste producten houdt dat in 3 tot 5 dagen spuiten.





Contact

Alpuro Breeding
Postbus 1
3888 ZJ Uddel
Holland
Tel.: +31 577 40 81 11
Fax: +31 577 40 81 00
info@alpurobreeding.com

  • Wat zijn cookies?

    Wij maken op deze website gebruik van cookies. Cookies zijn kleine tekstbestanden die een website op uw computer, tablet of mobiele telefoon plaatst op het moment dat u de website bezoekt. In deze cookies wordt informatie over uw websitebezoek opgeslagen.

    Cookies


    Wij maken gebruik van functionele en analytische cookies. De functionele cookies zijn noodzakelijk om de website goed te laten werken en met de analytische cookies zijn wij in staat de websitebezoeken te meten. De cookies worden dan ook standaard geplaatst en worden niet verwijderd wanneer u de cookies niet accepteert.

    Wilt u meer informatie over cookies? Kijk eens op de website van Consumentenbond NL
  • Deze melding verbergen